Xã Ba Bể là địa bàn miền núi của tỉnh Thái Nguyên, có diện tích tự nhiên 148,08 km², dân số hơn 11.700 người, gồm 13 thôn, trong đó có 8 thôn đặc biệt khó khăn và 5 thôn vùng thấp. Trên địa bàn xã có các dân tộc: Kinh, Mông, Tày, Nùng, Dao cùng sinh sống, trong đó đồng bào dân tộc thiểu số chiếm tỷ lệ chủ yếu. Địa hình đồi núi, dân cư phân bố ở nhiều khu vực, khoảng cách từ một số thôn đến trung tâm xã còn xa, khiến việc đi lại để giải quyết thủ tục hành chính của một bộ phận người dân gặp không ít khó khăn. Bên cạnh đó, những hạn chế về điều kiện tiếp cận công nghệ thông tin và kỹ năng sử dụng các nền tảng số cũng đặt ra yêu cầu cần có hình thức hỗ trợ phù hợp, nhất là đối với người cao tuổi, người khuyết tật, người có hoàn cảnh khó khăn và người chưa thành thạo các thao tác trên môi trường điện tử.

Sau khi vận hành mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, việc nâng cao chất lượng phục vụ, tạo thuận lợi cho người dân trong tiếp cận và thực hiện thủ tục hành chính ngày càng được chú trọng. Trước thực tế đó, thực hiện Kế hoạch của UBND xã Ba Bể về triển khai đưa dịch vụ hành chính công đến các thôn vùng cao, Trung tâm Phục vụ hành chính công xã đã tổ chức mô hình điểm một cửa cộng đồng lưu động, thành lập các tổ công tác trực tiếp đến các thôn để hướng dẫn, hỗ trợ người dân thực hiện thủ tục hành chính ngay tại địa bàn cư trú.

Đưa dịch vụ công đến tận thôn, bản

Công chức Trung tâm phục vụ hành chính công xã Ba Bể hướng dẫn người dân sử dụng các tiện ích số phục vụ nhu cầu tra cứu, tiếp cận thông tin

Trong quá trình triển khai, Trung tâm Phục vụ hành chính công xã Ba Bể đã phối hợp với các phòng chuyên môn, Công an xã, các tổ chức đoàn thể, lực lượng hỗ trợ chuyển đổi số và trưởng các thôn để tổ chức các hoạt động hỗ trợ phù hợp với điều kiện thực tế. Công tác phối hợp tập trung vào việc thông tin về thời gian, địa điểm hỗ trợ, nắm bắt nhu cầu của người dân, hướng dẫn chuẩn bị hồ sơ và hỗ trợ thực hiện các thao tác cần thiết khi giải quyết thủ tục hành chính.

Các hoạt động được triển khai tại 8/8 thôn vùng cao theo kế hoạch, gồm: Khâu Qua, Tâm Hiệp, Tọt Còn, Bản Tầu, Đán Mẩy, Đồn Đèn, Bản Cám và Đầu Đẳng. Trong quá trình thực hiện, lịch hỗ trợ tại một số địa bàn được điều chỉnh về thời gian, địa điểm do điều kiện thời tiết và trên cơ sở trao đổi, thống nhất với các thôn, nhằm bảo đảm hoạt động phù hợp với tình hình thực tế tại địa phương. Tại các điểm hỗ trợ, người dân được hướng dẫn thực hiện thủ tục hành chính, sử dụng dịch vụ công trực tuyến, tài khoản định danh điện tử và các tiện ích số; tra cứu tình trạng, kết quả giải quyết hồ sơ; đồng thời được giải đáp những vướng mắc liên quan đến thành phần hồ sơ và quy trình thực hiện thủ tục.

Đối với những người chưa thành thạo các thao tác trên thiết bị điện tử, cán bộ trực tiếp hướng dẫn từng bước, hỗ trợ thực hành để người dân làm quen với việc sử dụng các nền tảng số. Cùng với đó, người dân được hướng dẫn sử dụng ứng dụng C-Thainguyen và các tiện ích phục vụ tra cứu, tiếp cận thông tin, thực hiện thủ tục hành chính. Qua đó, từng bước nâng cao kỹ năng số, khả năng tiếp cận và sử dụng dịch vụ công trực tuyến. Đặc biệt, đối với những trường hợp có hoàn cảnh khó khăn, hạn chế khả năng đi lại, cán bộ trực tiếp đến tận nhà để hướng dẫn, hỗ trợ. Cách làm này góp phần giảm thời gian, chi phí đi lại cho người dân, đồng thời thể hiện tinh thần chủ động, trách nhiệm của chính quyền cơ sở trong việc hỗ trợ các nhóm đối tượng cần được quan tâm.

Hỗ trợ trên 400 lượt người dân tiếp cận dịch vụ hành chính công

Thông qua các hoạt động triển khai tại 8/8 thôn, đến nay, các tổ công tác đã hỗ trợ, hướng dẫn trên 400 lượt người dân thực hiện thủ tục hành chính, sử dụng dịch vụ công trực tuyến, tài khoản định danh điện tử và các tiện ích số; trong đó, hỗ trợ 54 trường hợp thực hiện thủ tục hành chính. Kết quả trên cho thấy nhu cầu được hướng dẫn, hỗ trợ trực tiếp của người dân tại cơ sở, nhất là trong quá trình tiếp cận các dịch vụ công trực tuyến. Việc tổ chức các điểm hỗ trợ tại thôn giúp người dân có điều kiện trao đổi trực tiếp với cán bộ, được giải đáp những vướng mắc trong quá trình thực hiện thủ tục và tiếp cận thông tin về quy trình giải quyết hồ sơ thuận tiện hơn.

Đối với người dân còn hạn chế về kỹ năng công nghệ thông tin, việc được hướng dẫn trực tiếp có ý nghĩa quan trọng trong quá trình làm quen với các nền tảng số. Thay vì chỉ tiếp nhận thông tin hướng dẫn, người dân được hỗ trợ thực hành các thao tác cần thiết, qua đó từng bước nâng cao khả năng sử dụng dịch vụ công trực tuyến và các tiện ích số trong đời sống hằng ngày. Đối với những trường hợp gặp khó khăn trong đi lại, việc tổ chức hỗ trợ ngay tại thôn, bản hoặc đến tận nhà đã góp phần giảm bớt trở ngại khi thực hiện thủ tục hành chính. Đây cũng là cách làm phù hợp với điều kiện địa bàn miền núi, nơi khoảng cách địa lý và khả năng tiếp cận công nghệ có thể ảnh hưởng đến việc sử dụng các dịch vụ hành chính công của người dân. Quá trình triển khai mô hình đã góp phần tăng cường sự phối hợp giữa Trung tâm Phục vụ hành chính công với các cơ quan, đơn vị và lực lượng tại cơ sở; việc phối hợp nắm bắt nhu cầu, thông tin về lịch hỗ trợ và hướng dẫn người dân tại địa bàn giúp hoạt động triển khai sát với thực tế, đồng thời phát huy vai trò của trưởng thôn, các tổ chức đoàn thể và lực lượng hỗ trợ chuyển đổi số trong việc đưa dịch vụ công đến gần người dân.

Tiếp tục nâng cao chất lượng phục vụ từ cơ sở

Bên cạnh những kết quả đạt được, quá trình triển khai mô hình vẫn gặp một số khó khăn do đặc điểm địa bàn miền núi, các thôn vùng cao phân bố phân tán, khoảng cách đi lại xa. Điều kiện thời tiết có thời điểm không thuận lợi, ảnh hưởng đến việc bố trí lịch hỗ trợ, dẫn đến phải điều chỉnh thời gian, địa điểm triển khai cho phù hợp với tình hình thực tế. Mặt khác, khả năng sử dụng công nghệ thông tin của một bộ phận người dân còn hạn chế; điều kiện thiết bị và kết nối tại một số địa bàn cũng ảnh hưởng đến quá trình hướng dẫn, hỗ trợ thực hiện thủ tục hành chính trên môi trường điện tử. Những yếu tố này làm tăng yêu cầu về thời gian, nhân lực và công tác phối hợp khi tổ chức hỗ trợ tại cơ sở.

Trong thời gian tới, Trung tâm Phục vụ hành chính công xã Ba Bể tiếp tục tổ chức các hoạt động hỗ trợ lưu động phù hợp với nhu cầu thực tế của người dân; tăng cường phối hợp với các cơ quan, đơn vị, lực lượng hỗ trợ chuyển đổi số và các thôn trong công tác thông tin, tuyên truyền, hướng dẫn thực hiện thủ tục hành chính. Đồng thời, chú trọng hỗ trợ người cao tuổi, người khuyết tật, người có hoàn cảnh khó khăn và những người hạn chế về kỹ năng sử dụng công nghệ thông tin, giúp người dân từng bước nâng cao khả năng tiếp cận, sử dụng dịch vụ công trực tuyến và chủ động thực hiện các thao tác số khi có đủ điều kiện.

Việc triển khai mô hình điểm một cửa cộng đồng lưu động tại xã Ba Bể góp phần đổi mới cách thức phục vụ của chính quyền cơ sở theo hướng chủ động, linh hoạt, lấy người dân làm trung tâm, đưa hoạt động hướng dẫn, hỗ trợ thủ tục hành chính đến gần người dân hơn. Qua đó, góp phần giảm bớt khó khăn trong đi lại, mở rộng khả năng tiếp cận dịch vụ hành chính công tại các thôn vùng cao, thúc đẩy chuyển đổi số từ cơ sở và hướng tới mục tiêu bảo đảm mọi người dân đều có cơ hội tiếp cận, thụ hưởng các dịch vụ hành chính công thuận tiện, hiệu quả./.