Thái Nguyên tổ chức triển khai sắp xếp, tổ chức lại thôn, tổ dân phố trên địa bàn tỉnh

Ngày 26/5/2026, Chính phủ ban hành Nghị định số 185/2026/NĐ-CP quy định về tổ chức, hoạt động của thôn, tổ dân phố; việc thành lập, sắp xếp, tổ chức lại, giải thể, đặt tên, đổi tên thôn, tổ dân phố; số lượng, chức danh và chế độ, chính sách đối với người hoạt động không chuyên trách ở thôn, tổ dân phố. Nghị định có hiệu lực thi hành kể từ ngày ban hành, tạo cơ sở pháp lý quan trọng để các địa phương rà soát, sắp xếp lại các đơn vị dân cư ở cơ sở phù hợp với tình hình thực tiễn.

Sau khi thực hiện sắp xếp đơn vị hành chính cấp tỉnh, cấp xã, tỉnh Thái Nguyên hiện nay có 92 đơn vị hành chính cấp xã, gồm 77 xã và 15 phường với tổng số 3.145 thôn, tổ dân phố. Qua rà soát theo các tiêu chuẩn quy định tại Nghị định số 185/2026/NĐ-CP cho thấy nhiều thôn, tổ dân phố có quy mô số hộ gia đình chưa bảo đảm theo quy định; một số đơn vị có quy mô nhỏ, phân tán, làm phát sinh nhiều đầu mối quản lý, ảnh hưởng đến hiệu quả hoạt động của hệ thống chính trị ở cơ sở cũng như việc huy động, tập trung nguồn lực phục vụ phát triển kinh tế - xã hội và xây dựng cộng đồng dân cư.

Trên cơ sở đó, ngày 08/6/2026, UBND tỉnh Thái Nguyên đã ban hành Phương án số 6793/PA-UBND về sắp xếp, tổ chức lại thôn, xóm, tổ dân phố trên địa bàn tỉnh năm 2026. Phương án được xây dựng nhằm cụ thể hóa các quy định của Trung ương, đồng thời phù hợp với điều kiện thực tiễn của địa phương, bảo đảm yêu cầu quản lý nhà nước trong giai đoạn mới.

Tổ chức lấy ý kiến Nhân dân về sắp xếp, tổ chức lại thôn, tổ dân phố tại thôn Bản Cưa, xã Chợ Đồn

Tổ chức lấy ý kiến Nhân dân về sắp xếp, tổ chức lại thôn, tổ dân phố trên địa bàn xã Võ Nhai

Mục tiêu của việc sắp xếp, tổ chức lại thôn, tổ dân phố là xây dựng các đơn vị dân cư có quy mô hợp lý, giảm đầu mối trung gian, nâng cao hiệu quả hoạt động của hệ thống chính trị ở cơ sở; tạo điều kiện thuận lợi cho công tác quản lý nhà nước, tổ chức các phong trào thi đua, huy động nguồn lực đầu tư xây dựng cơ sở hạ tầng và phát triển kinh tế - xã hội tại khu dân cư. Đồng thời, việc sắp xếp cũng góp phần nâng cao chất lượng phục vụ Nhân dân, bảo đảm thực hiện tốt các chế độ, chính sách, giữ vững quốc phòng, an ninh và trật tự an toàn xã hội trên địa bàn.

Để bảo đảm việc sắp xếp được thực hiện khách quan, dân chủ và đúng quy định, UBND các xã, phường sẽ tổ chức lấy ý kiến Nhân dân tại các thôn, tổ dân phố chịu tác động trực tiếp của phương án sắp xếp. Việc lấy ý kiến được thực hiện theo quy định của pháp luật về thực hiện dân chủ ở cơ sở, bảo đảm công khai, minh bạch, tạo điều kiện để người dân nghiên cứu, thảo luận và tham gia ý kiến đối với những nội dung liên quan trực tiếp đến cộng đồng dân cư nơi mình sinh sống. Thời gian hoàn thành việc lấy ý kiến Nhân dân trước ngày 25/6/2026. Tính đến ngày 18/6/2026, đã có 60/92 xã, phường hoàn thành việc lấy ý kiến Nhân dân, trong đó có những địa phương đã chủ động, tích cực, trách nhiệm cao trong việc triển khai thực hiện như: Võ Nhai, Đồng Hỷ, Định Hoá, Quân Chu, Trại Cau, Tân Cương, Phú Lương, Phú Bình, Chợ Đồn…

Theo hướng dẫn, tài liệu lấy ý kiến phải thể hiện đầy đủ hiện trạng của thôn, tổ dân phố; sự cần thiết phải sắp xếp; phương án sắp xếp cụ thể; tên gọi đơn vị mới sau sắp xếp; địa điểm sinh hoạt cộng đồng; phương án bố trí, tổ chức hệ thống chính trị ở khu dân cư; việc sắp xếp người hoạt động không chuyên trách; quyền và lợi ích hợp pháp của người dân; phương án quản lý, sử dụng tài sản công, nhà văn hóa; việc thực hiện hương ước, quy ước cộng đồng cũng như lộ trình triển khai thực hiện sau khi được cấp có thẩm quyền thông qua.

Đối với những địa bàn vùng sâu, vùng xa, vùng đồng bào dân tộc thiểu số, khu vực có điều kiện đi lại khó khăn hoặc có yếu tố đặc thù về tôn giáo, tín ngưỡng, UBND cấp xã sẽ lựa chọn hình thức lấy ý kiến phù hợp với điều kiện thực tế, đồng thời phát huy vai trò của Bí thư chi bộ, Trưởng thôn, Tổ trưởng tổ dân phố, Trưởng Ban Công tác Mặt trận, người có uy tín trong cộng đồng, già làng, trưởng bản, chức sắc tôn giáo, tổ hòa giải và các tổ tự quản để tuyên truyền, vận động, tạo sự đồng thuận trong Nhân dân.

Việc lấy ý kiến Nhân dân không chỉ là quy trình bắt buộc theo quy định của pháp luật mà còn là cơ sở quan trọng để các địa phương hoàn thiện Đề án sắp xếp, bảo đảm phù hợp với thực tiễn, đáp ứng nguyện vọng chính đáng của người dân. Thông qua quá trình lấy ý kiến, những vấn đề liên quan đến tên gọi của đơn vị mới, địa giới hành chính, địa điểm nhà văn hóa, công tác nhân sự ở khu dân cư, chế độ chính sách đối với người hoạt động không chuyên trách và các nội dung phát sinh khác sẽ được nghiên cứu, xem xét kỹ lưỡng trước khi quyết định.

Kết quả lấy ý kiến phải được tổng hợp đầy đủ, khách quan, chính xác và lập thành biên bản theo quy định. Đối với những nội dung còn có ý kiến khác nhau hoặc chưa đạt được sự đồng thuận cao, UBND cấp xã có trách nhiệm giải trình, tiếp thu hoặc kiến nghị cấp có thẩm quyền xem xét, quyết định, đây là căn cứ quan trọng để Hội đồng nhân dân cấp xã xem xét, thông qua Đề án sắp xếp thôn, tổ dân phố theo đúng quy định của pháp luật.

Với sự vào cuộc tích cực của cả hệ thống chính trị và sự tham gia trách nhiệm của Nhân dân, việc lấy ý kiến đối với Đề án sắp xếp, tổ chức lại thôn, tổ dân phố trên địa bàn tỉnh Thái Nguyên được kỳ vọng sẽ tạo sự thống nhất cao trong cộng đồng dân cư, góp phần triển khai hiệu quả chủ trương sắp xếp đơn vị dân cư ở cơ sở, xây dựng bộ máy tinh gọn, nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước và tạo động lực cho sự phát triển bền vững của địa phương trong thời gian tới./.